พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยาเกาะและทะเลไทย อยู่บริเวณเขาหมาจอ ตำบลแสมสาร อำเภอสัตหีบ เป็นพิพิธภัณฑ์มีชีวิต จัดตั้งขึ้นโดยกองทัพเรือ ตามพระราชดำริของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี เพื่อเป็นแหล่งศึกษาธรรมชาติสำหรับเยาวชน และประชาชนทั่วไป ได้เห็นความหลากหลายของทรัพยากรไทย และเข้ามาเรียนรู้ธรรมชาติแห่งชีวิต สรรพสิ่งล้วนพันเกี่ยว ซึ่งจะนำไปสู่การอนุรักษ์ พัฒนา และใช้ประโยชน์ทรัพยากรอย่างยั่งยืน

พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยาเกาะและทะเลไทย ประกอบด้วยอาคารบนเนินเขา 5 หลัง จัดแสดงเรื่องราวต่าง ๆ อาทิ โครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริฯ ความสัมพันธ์ระหว่างหิน ดิน ชีวิต งานอุทกศาสตร์ทางทะเล รูปแบบชนิดของหิน ดิน แร่ ระบบนิเวศของป่าพันธุ์พืชและสัตว์ ความหลากหลายทางชีวภาพที่พบตามเกาะต่าง ๆ ระบบนิเวศป่าชายเลน ปัญหามลพิษที่เกิดขึ้นในท้องทะเลไทย ภาวะโลกร้อน และยังมีการจัดแสดงงานของกองทัพเรือในการรักษาอธิปไตยของชาติการพัฒนาประเทศ และโครงการอนุรักษ์

นอกจากนี้ บนพื้นที่ของเกาะแสมสาร ยังมีการจัดทำเป็นสวนพฤกษศาสตร์ สวนรุกขชาติ เส้นทางเดินศึกษาธรรมชาติบนเกาะ ฝายชะลอความชุ่มชื้นตามแนวทางพระราชดำริ หรือที่เรียกว่า Check Dam และใช้เกาะข้างเคียง ได้แก่ เกาะแรด เกาะขาม เกาะจวง เกาะจาน เกาะฉางเกลือ เกาะโรงโขน เกาะโรงหนัง และเกาะปลาหมึก เป็นแหล่งรักษาพันธุกรรมพืชตามเกาะ

เปิดให้ผู้สนใจเข้าชมวันอังคาร-อาทิตย์ ตั้งแต่เวลา 09.00-15.30 น. ปิดวันจันทร์ ค่าเข้าชม คนละ 50 บาท เด็กนักเรียนไม่เกินชั้น ม.6 คนละ 20 บาทติดต่อสอบถามที่ ศูนย์ประสานงานการท่องเที่ยวกองทัพเรือในพื้นที่สัตหีบ โทร. 0 38432471, 0 3843 2475 เว็บไซต์ http://www.tis-museum.org